LODOWNIA W CIESZKOWIE

Niedaleko drogi wiodącej z Cieszkowa na Trzebicko po lewej stronie lasu znajduje się dawna lodownia. Dla tych, co nie orientują się w temacie, lodownia to taka starodawna lodówka. Ta cieszkowska sądząc po jej budowie najwyraźniej była lodówką no Frost tamtej epoki.

Data budowy tego obiektu nie jest dokładnie znana, jedną z kilku wskazówek by określić datowanie budowli są cegły, których użyto do budowy lodowni. Po dokonaniu pomiarów okazuje się, że wymiary cegieł różnią się od współczesnych i są to cegły tzw. Strychówki dodatkowo wypłaszczone. Dokładność i staranność wykonania lodowni skłania nas do tego, że najprawdopodobniej obiekt powstał na zlecenie Renaty von Novack, która to istniejący w Cieszkowie dwór z 1656r. przebudowała na barokowy pałac.

Sama lodownia swą budową przemawia za epoką baroku, jednak nie wykonaniem a wielkością obiekt przytłacza osoby, które do niej wejdą. Jest to obiekt podziemny, zbudowany na planie prostokąta z główną salą lodową i czterema korytarzami wokół niej.Boczne korytarze to łukowate tunele wysokości 4,50m i 7 metrów szerokości, komnata lodowa to największe pomieszczenie budowli również z łukowatym sklepieniem, w którym spokojne zmiesiłaby się ciężarówka z naczepą a po bokach zostałoby sporo miejsca. Na górze znajdują się dwa otwory o średnicy ok 0,50 m najprawdopodobniej nimi wrzucano lód do tego pomieszczenia. W posadzce wykonanej z cegieł znajduje się studzienka odwadniająca. Obecnie w pomieszczeniu zalega duża ilość piasku najprawdopodobniej zawleczona tu w okresie, gdy lodownia przestała być użytkowana. Na wszystkich bocznych ścianach wybudowano łukowate okienka.

Wejście do lodowni to obecnie metalowe drzwi, jednak dawniej wejście było szersze. Pokonując dziesięć szerokich schodów wchodzimy do pierwszego przedsionka, który kończy się ścianką działową i otworem drzwiowym wiodącym do kolejnego podobnego pomieszczenia, tu również widać ślady po belkach, na których najprawdopodobniej były zamontowane drzwi. Wynika z tego, że budowla była bardzo dobrze  zabezpieczona przed wpadaniem do niej powietrza z, zewnątrz co zapewniało idealną izolację termiczną.

Korytarzem wiodącym wokół głównej Sali można było przejść naokoło, jednakże w kilku miejscach były kolejne dodatkowe ścianki zaopatrzone w drzwi, korytarze wyposażono w studzienki odwadniające i otwory wentylacyjne. Obecnie wnętrze lodowni zostało przebudowane ze względu na zimujące w niej nietoperze. Jeden z korytarzy zamurowano by nie miał połączenia z kolejnym, zamurowano też łukowate okienka w tej części obiektu. W korytarzu tym ustawiono basen z wodą by zapewnić odpowiedni mikroklimat zimującym nietoperzom.

W okresie swej świetności, sądząc po budowie lodownia mogła spełniać różne funkcje tym samym mogły być przechowywane w niej najróżniejsze produkty żywnościowe. Mogła być nie tylko lodownią a i chłodnią gdzie można było przechowywać owoce i warzywa.

Swe usługi świadczyła, jeszcze w latach powojennych gdzie różne instytucje przechowywały towary żywnościowe. W końcówce lat 80tych ubiegłego wieku o niej zapomniano, to wtedy została rozkuta jedna ze ścian, palone ogniska w środku, rozkuwana posadzka w poszukiwaniu skarbów.

Obecnie lodownia jest niedostępna, pozostaje zamknięta i jakiekolwiek zwiedzanie jej jest niemożliwe. Została objęta programem Natura 2000 i jest chroniona prawem Unii Europejskiej, służy, jako hibernakulum dla kilku gatunków nietoperzy.  Stare drzewa rosnące na lodowni, w większości zniszczone i powodujące zagrożenie, że korzeniami naruszą budowlę zostają sukcesywnie wycinane, w ich miejsce nasadzane są nowe liściaste. Oba otwory do wrzucania lodu zostały zabezpieczone i w tej chwili służą do cyrkulacji powietrza obiektu, tak samo jak dwa ocalałe kominki wentylacyjne.

Do lodowni zostaliśmy wpuszczeni dzięki uprzejmości Gminy Cieszków oraz Nadleśnictwa Milicz. Wykonana dokumentacja tego obiektu posłuży do bardziej obszernego opracowania na temat Cieszkowa jak i jego dawnych władców. Zamieszczone tu zdjęcia niech posłużą do poznania tego potężnego ponad 300 letniego obiektu. 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.