Pałac Mrowiny

Pałac w Mrowinach, to jeden z tych „ustrzelonych” przejazdem, to jeden z tych, które pozostają w rękach prywatnych i mało, albo wcale się w nich dzieje. To też jeden z tych, które wzniesiono z wielkim rozmachem a w powojennej Polsce nie bardzo wiedziano jak ten potencjał wykorzystać. To w końcu jeden z tych, których piękno można podziwiać, jednak tylko z daleka.

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie glut2-1-e1519931670300.png
Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie glut2-1-e1519931670300.png

Pałac w powojennych wykazach figuruje, jako obiekt niezniszczony, zatem mamy tu do czynienia z jednym z tych, którym się udało, chociaż może z tym udało nie jest tak do końca, ponieważ na zagospodarowanie tak wielkiej budowli brakowało pomysłu. W znacjonalizowanej Polsce pierwszym właścicielem dóbr w Mrowinach stał się miejscowy PGR, który pałacowe wnętrza przeznaczył na biura. Kolejnym było Kuratorium Oświaty i Wychowania w Wałbrzychu, które utworzyło w pałacu zakład poprawczy. Od roku 1984 obiektem zarządzały Żarowskie Zakłady Materiałów Ogniotrwałych w Żarowie, były też plany sprzedaży zabytkowej nieruchomości osobom prywatnym na początku lat 90-tych jednak pojawiły się pewne lokalne zgrzyty i protesty mieszkańców.  Mieszkańcy protestowali, ale nie z powodu przekazania pałacu jakiemuś nowobogackiemu, a dlatego że ich domostwa zostałyby odcięte od możliwości odprowadzania ścieków, które trafiały do pałacowego stawu czyniąc z niego śmierdzące na całą okolicę bajoro. Najwyraźniej poradzono sobie z tym problemem, ponieważ po roku 2000 pałac zyskał nowego właściciela.

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie glut2-1-e1519931670300.png
Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie glut2-1-e1519931670300.png

Historia tego obiektu zaczyna się w drugiej połowie XVI wieku gdzie wzmiankowany jest, jako siedziba rycerska „Rittersitz”. Opisy wskazują, że był to zamek nawodny (cokolwiek to oznacza) musiała to być budowla obronna otoczona fosą, lub z kilku stron oblana wodą by utrudnić w ten sposób zdobycie obiektu przez potencjalnych najeźdźców. W XVIII wieku ta znajdująca się we wschodniej części Mrowin rezydencja była już okazałym barokowym pałacem, którego fundatorem była rodzina von Adelsbach. Za datę ukończenia tego złożonego na planie prostokąta trzykondygnacyjnego obiektu uważa się 1871 rok. Wraz z siedmio hektarowym parkiem prowadzonym w stylu naturalistycznym na przestrzeni wieków był kilka razy przebudowywany, z rezydencji barokowej nadano mu charakter klasycystyczny, by ostatecznie otrzymać wygląd neorenesansowy. W zasadzie nie powinno to dziwić, ponieważ zamieszkiwany był przez sporą ilości wpływowych śląskich rodów takich jak; von Tschrn, von Predel, von Wallenberg, von Schellendorf jednak największy rozkwit Mrowiny zawdzięczają rodzinie von Kulmitz.

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie glut2-1-e1519931670300.png
Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie glut2-1-e1519931670300.png

Carl von Kulmitz, który w roku 1868 nabył obiekt najwyraźniej na przebudowę pałacu miał własną wizję, którą powierzył znanemu berlińskiemu architektowi Hermanowi Fryderykowi Waesemann, który był m.in projektantem czerwonego ratusza w Berlinie. Carl Kulmiz był człowiekiem szanowanym i zamożnym właścicielem huty szkła i żelaza, inicjatorem powstała, na bazie nowo odkrytych pokładów kaolinu, cegielni, i fabryki pieców kaflowych. W 1858 roku Kulmiz założył Fabrykę Chemiczną “Silesia”, znany był również z działalności charytatywnej, jego potomkowie pozostali właścicielami pałacu do 1945 roku. W tym miejscu rozpoczyna się najtragiczniejsza cześć dziejów tego obiektu, zaniedbany, wykorzystywany, miał jedynie służyć, być, – bo jest, bez pomysłu, bez koncepcji na zagospodarowanie. Miał szczęście, przetrwał kolejne 75 lat – czy to NOWE, które miało przyjść z nowymi właścicielami nadejdzie? – ciężko wyrokować stojąc za wysokim ogrodzeniem, okna zaklejone folią, odpadająca wraz z tynkiem zabytkowa sztukateria może pozbawić złudzeń nawet największego optymistę.   

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie glut2-1-e1519931670300.png

  

Autor

Paulina

Zobacz wszystkie posty

2 komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.